PAREIA ILASCU UN SIMBOL |
(2007-06-04) |
Atea dit soni aspuneari: 2007-06-04 13:55 EET |
Aoa ș- 15 di ani, ținți cetățeni ali R.Moldova eara acâțaț di poliție, la domiciliili a lor di Tiraspol, reghiunea Transnistria ( majoritar rusofonâ, ți easti tu estul ali R. Moldova - ex - sovieticâ, majoritar românofonâ).
Al Ilie Ilașcu, Andrei Ivanțoc, Alexandru Leșco, Tudor Petrov-Popa ș-Petru Godiac lâ bâga stepsu câ taha feațirâ crimi di polomu și acțiuni teroristi. Eara chirolu nai ma greu dit istoria R.Moldova, cându noulu stat, disfaptu dit URSS, s-alumta cu separatismul a liderlor rusofoni si pro -sovietiț dit reghiunea di estu. Eli dzâțea că taha u apără Transnistria di piricliul a fâțearilei unâ ali R.Moldova cu România.
Ti aestâ nchisi polimlu dit 1992 anamisa di ațeali dauâ mealuiri a arâului Nistru, conflictu militar tu cari rusofonili furâ ndrupaț di Ascherea a 14 -a aruseascâ armasâ, di atumțea, paranom, tu spațiul național ali R.Moldova. Cu tuti câ amintă polimlu tu cari murirâ suti di inșii și putu di armasi autonomâ, Transnistria armasi unâ entitati statalâ nipricunuscutâ, juridic, pi plan international. Ca unâ consecințâ, dețiziili juridiți a tribunallui cari li-ari giudicatâ pi ațeli ținți moldoveni suntu nuli. Membrili a gruplui furâ condamnaț la ani grei di ahapsi, iara Ilie Ilașcu la pideapsa capitalâ.
Di itia presiunilor internaționali, Ilașcu fu sâlâghit tu 2001; azâ easti senator tu Parlamentul ali Românie. Petru Godiac s-arifugiie ș-elu tu Românie, dupâ ți feați doi ani dit condamnari; Alexandru Leșco feați 12 di ani di ahapsi, hiinda sâlâghit tu 2004. Pidepsi mări loarâ Andrei Ivanțoc ș- Tudor Petrov - Popa, câti 15 di ani.
Eli furâ sâlâghiț 2 și 4 di cirișaru eastanu. Lumea libirâ feați pidimo di ma multi ori ti sâlâghearea a ânclișloru politiț ditu Pareia Ilașcu. CEDO u feați responsabilâ Rusia ti polimlu dit 1992 ș-ti efectili a lui ș-câftă sâlâghearea ântr-oarâ a ânclișlor politiț dit Transnistria.
Romania oficialâ și societatea civilâ au actionatâ pi tuti căliurli ti soluționarea a cazlui.
S-aduțemu aminti câ nai ma marea parti a teritoriului ali Rip. Moldova di azâ fu arâchitâ di Stalin di la Romania prin pactul Ribentropp-Molotov tu 1939. Libirarea a aților ținți patrioț , cari au amintatâ și cetătenia română, nu u rezolvâ, ama, problema a separatismului și a îndrepturlor a omlui tu R.Moldova.
Ligatu di aestâ, MAI di Bucuresti spunea tu un comunicatu câ sâlâghearea ali parei Ilașcu s-feați para amânatu și ș-arâdi di comunitatea internaționalâ. Ti populația românofonâ dit R.Moldova (pisti 60%) ș-dit Transnistria (pisti 40%), alumpta ti spunearea ali identitati naționalâ și ti ămpârtârea ti totna di modelul sovietic ș-di comunismu va s-ducâ ninti.
Autor: Valentin Tigau
Armânipsearea: Irina Paris
|